Informatie over kookplaten

Inductiekookplaten, keramische kookplaten, gaskookplaten: er is heel wat keuze bij het uitzoeken van een nieuwe kookplaat. Op deze pagina lees je alles over kookplaten en waar je op kunt letten bij het kopen van een kookplaat.

Bekijk alle Kookplaten

Kookplaat kopen

Een kookplaat werd vroeger ook wel gasplaat of gasstel genoemd vanwege het feit dat men op gasa kookte. Halverwege de jaren ’70 van de vorige eeuw werd elektrisch koken populair. Sinds de jaren ’90 zijn er varianten op deze vorm van elektrisch koken geïntroduceerd waarvan inductiekookplaten en keramische kookplaten de bekendste zijn. Met de komst van deze kooktechnieken is de naam kookplaat de juiste term geworden. De kookplaat is uitgegroeid tot veel meer dan een zuiver functioneel apparaat in de keuken. Design wordt steeds belangrijker. Daarbij komt dat we tegenwoordig veel meer doen in de keuken dan alleen aardappelen met groenten en vlees bereiden. Er zijn steeds meer kookplaten die verschillende kooktechnieken combineren: gas in combinatie met keramische of halogeen kookplaten. Zelfs combinaties met grillplaten zijn geen uitzondering meer.

Bediening van de kookplaat

De bediening van de vrijstaande kookplaat gebeurt in de meeste gevallen nog met de bekende draaiknoppen. Inbouwkookplaten daarentegen, zoals de inductie- en keramische kookplaten, zijn meestal uitgerust met tiptoetsbediening die geïntegreerd is in de glasplaat. Je kunt bij touchcontrol- of tiptoetsbediening heel makkelijk zien welke kookzones in bedrijf zijn. Daarnaast is het kookoppervlak gemakkelijk te vergrendelen en schoon te maken. Ook kun je stapsgewijs het vermogen regelen, bijvoorbeeld van 1 naar 9 waarbij 9 het maximale vermogen is van die kookzone. Nieuw op tiptoetsgebied is de slider control bediening. Via deze bediening wordt de mate van verhitting van de kookzone bepaald door er simpelweg met een vingertop overheen te strijken. Veel inductie- en keramische kookplaten beschikken ook over een veiligheidsuitschakeling: de kookplaat schakelt automatisch uit na een bepaalde tijd waarin deze niet is bediend.

Elektrisch koken

De klassieke elektro kookplaat met vier kookzones komen we niet veel meer tegen. Meestal wordt een elektro kookplaat geleverd in combinatie met andere hittebronnen. Een plaat of spiraal wordt elektrisch verwarmd en geeft zijn hitte af aan de pan. Een elektrische kookplaat wordt langzaam warm en koelt langzaam af. De plaat reageert traag op aanpassingen van de warmte. Dit kun je als vervelend ervaren, maar je kunt er ook je voordeel mee doen. Als je bijvoorbeeld een saus maakt en de kookplaat tijdig uitzet, dan kan de saus nog enige tijd doorsudderen en warm worden gehouden. Omdat de plaat of het spiraal erg heet wordt bestaat het gevaar van inbranden van etensresten. Omdat de kookplaat niet geheel glad is, kan schoonmaken een lastig en arbeidsintensief klusje zijn. Elektrische kookplaten verbruiken veel stroom. Het is daarom niet verstandig om een elektriciteitsgroep met andere apparatuur te delen. Als je een elektrische kookplaat in jouw keuken wenst is een aparte elektriciteitsgroep dus een vereiste.

Inductiekoken

Een inductiekookplaat werkt met een magnetisch veld. Het magnetische veld zorgt voor een zeer snelle verwarming van de pan. Het water kookt sneller en de boter is sneller gesmolten. Omdat de magneet zelf geen warmtebron is maar de combinatie van de magneet met de pan warmte veroorzaakt, wordt het kookoppervlak nooit zo heet als bij een keramische of gaskookplaat. Etensresten kunnen daarom ook niet inbranden en een inductiekookplaat koelt ook sneller af. Een bijkomend voordeel is dat als de pan verwijderd is, het verwarmingsproces direct stopt. Je kunt dus nooit onbedoeld brand veroorzaken doordat je vergeten bent ‘het vuur uit te zetten’. Sommige platen zijn voorzien van een kinderslot zodat ze niet onbedoeld door kinderen kunnen worden bediend. Let op: niet alle pannen zijn zonder meer geschikt voor inductie. Inductiekookplaten verbruiken veel stroom. Het is daarom niet verstandig om een elektriciteitsgroep met andere apparatuur te delen. Als je inductie in de keuken wenst is een aparte elektriciteitsgroep dus een vereiste.

Keramisch koken

Een keramische kookplaat werkt eigenlijk hetzelfde als een klassieke elektrische kookplaat. In plaats van de ronde zwarte elektrische platen is deze kookplaat voorzien van een dikke glasplaat waarop in lijnen de kookzones aangegeven zijn. Een gloeispiraal verwarmt de kookplaat. Een belangrijk voordeel van de keramische kookplaat is het gladde oppervlak dat gemakkelijk schoon te houden is. Een nadeel is dat de kookplaat relatief langzaam opwarmt en dat de plaat lang heet blijft.
Keramisch koken is veelal erg traag, inductie is net zo snel als gas of zelfs sneller. Keramisch koken heeft wel een voordeel ten opzichte van inductiekoken. Je kunt namelijk gebruik maken van de restwarmte zodat je een gerecht nog even warm kunt houden. In tegenstelling tot inductie zijn er nog steeds keramische kookplaten met knoppen. De inductiekookplaten zijn tegenwoordig bijna allemaal voorzien van tiptoetsen. Een tweede voordeel van de keramische kookplaat is dat deze langer meegaat. Een gemiddelde inductiekookplaat gaat 10 tot 15 jaar mee, terwijl een keramische kookplaat 15 tot 20 jaar mee gaat. Niet alle pannen zijn geschikt voor keramisch koken, let hierop bij het gebruik van je keramische kookplaat. Keramische kookplaten verbruiken veel stroom. Het is daarom niet verstandig om een elektriciteitsgroep met andere apparatuur te delen. Ook als je een keramische kookplaat in de keuken wenst is een aparte elektriciteitsgroep dus een vereiste.

Koken op gas

Op gas koken is de meest bekende kookvorm en deze vorm blijft in Nederland zeer populair. Gas heeft een directe overbrenging van hitte op de pannen, maar koken met een open vlam kent uiteraard ook risico’s. Er zijn een aantal duidelijke punten die in het voordeel spreken van gas. De warmte is doorgaans zeer goed te regelen, waardoor je veel minder kans loopt op aangebrand eten. Bovendien vereist gas geen speciale pannen, zoals bijvoorbeeld bij koken op inductie. In de meeste keukens is een gasleiding aanwezig, zodat je bij het aansluiten van je kookplaat geen ingrijpende aanpassingen hoef te doen zoals het aanleggen van een aparte elektriciteitsgroep. Kies je voor een vrijstaande kookplaat i.p.v. inbouw dan heb je met gas een ruim aanbod.

De ontwikkeling van gaskookplaten gaat zeer snel. Tegenwoordig zijn er mooie gaskookplaten van glas, roestvrijstaal en aparte designs die een sieraad zijn in de keuken. Op veel gaskookplaten vind je een wokbrander waar je perfect op kunt wokken. Een wokbrander levert een vermogen van ongeveer 4000 watt of meer. De wokbrander zit soms in het midden en soms aan de zijkant van de kookplaat.

kookplaat_gasopglas
Een gas-op-glas kookplaat
Een bekend nadeel van de gasplaat is dat het schoonmaken voor veel werk kan zorgen. Een nieuwe trend is dan ook gas-op-glas. De gaskookplaat is dan, net als de keramische en inductiekookplaat voorzien van een glaskeramische ondergrond. Deze is veel eenvoudiger schoon te maken en minder gevoelig voor het inbranden van etensresten. Sommige gas-op-glas platen zijn bovendien voorzien van een systeem waarmee de hitte van de branders wordt hergebruikt om andere kookzones te verwarmen.



Werken met open vuur geeft altijd risico’s. Zorg in ieder geval altijd voor voldoende ventilatie, want vuur verbruikt zuurstof. De thermokoppel (vlambeveiliging) waarbij de gastoevoer automatisch wordt afgesloten als de vlam uitgaat, is sinds eind 2010 verplicht op gaskookplaten. Bijna alle kookplaten beschikken tegenwoordig ook over een automatische vonkontsteking. Met een draai aan de knop wordt de vlam automatisch ontstoken en gaat de vlam branden.

Kookvermogen en kookzones

Een kookzone wordt op een gaskookplaat ook wel een kookpit genoemd. Het kookvermogen van een individuele kookzone wordt uitgedrukt in Watt, ongeacht of het nu om een gaskookplaat of een elektrische kookplaat gaat. Hoe hoger het vermogen, hoe krachtiger het kookvermogen van een kookzone. Een hoog vermogen is handig als je vaak grote hoeveelheden kookt. Een grote pan soep wordt snel warm, maar ook de hapjespan of wok kan snel heel heet worden zodat je goed kunt roerbakken. Lage vermogens zijn handig als je kleinere hoeveelheden kookt of juist als je gerechten lang wilt laten sudderen. De “4-pits” kookplaten beschikken doorgaans over één hoogvermogen kookzone, twee normaalvermogen zones en één sudderzone. 5-of 6-pits kookplaten beschikken meestal over extra functionaliteit, zoals bijvoorbeeld een wokbrander met extra hoog vermogen en een brede vlam, of een extra grote kookzone voor grote pannen (bij inductie- of keramische kookplaten). Verder kun je bij een keramische kookplaat voor de grootte van de zogenaamde stralingszone kiezen, zodat je makkelijk kunt zien wat het bereik is van de warmtebron. Wanneer de kookzones verwarmd worden, gloeien deze rood op. Een veel voorkomend type stralingszone is de high-light kookzone. Deze kenmerken zich door een korte opwarmtijd en een stabiele hitte-afgifte.

Halogeen koken

Een halogeen verwarmingselement, een halogeen lamp, verwarmt de keramische glasplaat die vervolgens de warmte doorgeeft aan de bodem van de pan. Net als bij een keramische en inductiekookplaat is het glasoppervlak makkelijk schoon te houden, maar omdat de glasplaat heel heet wordt kunnen etensresten inbranden. De opwarmtijden zijn gemiddeld, in de meeste gevallen zelfs sneller dan bij keramisch koken. Een belangrijk nadeel is dat de plaat langzaam afkoelt en dat de halogeen hittebron kan slijten zodat op termijn vervanging noodzakelijk is.

Halogeen kookplaten verbruiken veel stroom. Het is daarom niet verstandig om een elektriciteitsgroep met andere apparatuur te delen. Als je een halogeen kookplaat in de keuken wenst is een aparte groep dus een vereiste. Halogeen koken komt vanwege de genoemde nadelen niet veel voor. Voornamelijk keramische kookplaten en inductiekookplaten genieten bij elektrisch koken de voorkeur.

Veiligheid kookplaat

Kookplaten moeten altijd volgens de voorschriften van de fabrikant worden aangesloten. Doe je dit niet dan loop je aanzienlijke risico’s. Om het gebruik van een kookplaat veiliger te maken, bieden steeds meer fabrikanten voorzieningen zoals kindersloten en panherkenning. Ook restwarmte-aanduiding is tegenwoordig in de meeste gevallen standaard op een elektrische kookplaat. Zo kun je gemakkelijk zien of een kookzone nog warm is. Sommige kookplaten kun je afdekken met een afdekplaat als ze niet in gebruik zijn. Ook een timer kan gebruikt worden om ervoor te zorgen dat een kookplaat alleen op die tijdstippen gebruikt kan worden wanneer je zelf aanwezig bent.

Kookplaat schoonmaken

Ongeacht het type kookplaat dat je wilt schoonmaken, is het verstandig om eerst met een keukenrol en een beetje sop de etensresten en het vet te verwijderen. Wil je vervolgens de roestvrijstalen gaskookplaat weer laten glimmen, zet dan de pandragers en potdragers in een sopje en neem de plaat af met RVS-reiniger. Een beetje olijfolie, babyolie, slaolie, zonnebloemolie of een beetje meubelolie maakt de kookplaat ook weer glimmend. Een keramische kookplaat of inductiekookplaat kun je het beste reinigen met ruitenruiniger. Zorg er wel voor dat de plaat op de schoonmaakvergrendeling of kinderbeveiliging staat.

Kookplaat garantie

De wettelijke garantie op een product bedraagt zes maanden, ook op een kookplaat. Daarnaast kennen we de fabrieksgarantie welke bij de meeste fabrikanten standaard twee jaar is. Wij adviseren je om van te voren goed te informeren bij de winkel van aankoop of bij de fabrikant zelf hoe lang de fabrieksgarantie is. Ook kun je bij sommige fabrikanten de garantie, tegen meerprijs, uitbreiden. Meer informatie hierover lees je op onze pagina over kookplaatgarantie.

Beste