Informatie over ovens

In een oven kun je taarten en pizza’s bakken, maar ook vlees, vis, groente en aardappelen kunnen zonder veel vet worden klaargemaakt. Vaak kan in een oven ook worden gegrild. Er is een belangrijk verschil tussen bakken en grillen. Bij het bakken van gerechten circuleert de lucht in de oven. Bij grillen kan ook lucht van buiten de oven rechtstreeks in de oven komen.

Bekijk alle ovens

Conventioneel of multifunctioneel

We onderscheiden twee hoofdgroepen ovens. De conventionele ovens werken net als de klassieke gasoven door verwarming van de boven- en onderwand. Een voordeel van moderne conventionele ovens is dat de onder- en bovenverwarming vaak apart in te stellen zijn. Zo kun je door alleen de onderverwarming aan te zetten, pizzabodems afbakken of een vochtige quiche gelijkmatig laten garen. Multifunctionele ovens bevatten naast de conventionele wandverwarming (onder en bovenverwarming) nog andere manieren om gerechten in de oven te bereiden:

  • Hetelucht: door middel van een ventilator wordt hete lucht door de oven geblazen. Hierdoor onstaat een gelijkmatige temperatuur in de oven. Een heteluchtoven is zeer geschikt om grote stukken vlees gelijkmatig te garen.
  • Grill: de oven bevat een grillelement dat een gerecht een krokant korstje geeft. Dit is handig als je bijvoorbeeld een ovenschotel wilt gratineren, of een kip wilt braden.
  • Stoom: met een stoomoven blijven kleur, smaak en structuur van gerechten optimaal behouden. Sommige ovens bieden de mogelijkheid om stoom te combineren met hetelucht of grill. Zo kun je kip of rosbief bereiden die heerlijk bruingebakken wordt, zonder dat het vlees uitdroogt.
  • Magnetron: ovens die beschikken over een magnetronfunctie maken het mogelijk om een gerecht te garen met magnetron en aan de buitenzijde te bruinen met bijvoorbeeld de gril of hetelucht. Ook kun je de magnetron gebruiken voor de gewone snelle opwarmklusjes, zoals warme melk voor in de koffie of een flesje voor de baby.
Bovenstaande functies kunnen op verschillen de manieren gecombineerd worden. De meer geavanceerde ovens beschikken over voorgeprogrammeerde recepten, waarbij de oven zelf de best passende instellingen voor een gerecht gebruikt.

Temperatuurinstelling

In een oven kun je allerlei gerechten bereiden.Ovens kunnen op verschillende manieren worden verhit. Vroeger werden ovens gestookt met hout of houtskool, later met aardgas. Tegenwoordig zijn veel ovens elektrisch.

Ovens beschikken over een temperatuurinstelling door middel van een thermostaat. De temperatuur van een doorsnee (elektrische) oven voor huishoudelijk gebruik kan worden ingesteld tot ongeveer 260 graden Celsius. Gasovens gebruiken meestal geen indeling in graden, maar een aantal standen om de temperatuurinstelling te regelen. In veel ovens komen de standen overeen met de volgende temperaturen (uitgaande van een gasoven met 8 standen):

stand
temperatuur
1
140°C
2
160°C
3
180°C
4
200°C
5
220°C
6
240°C
7
260°C
8
280°C

Plaatsing

De plaatsing van de oven wordt bepaald door een aantal omstandigheden. Allereerst moet je elektriciteit in de buurt hebben. Voor de meeste moderne ovens geldt dat deze een eigen groep moet hebben. Een oven produceert warmte, zorg dus dat de oven uit de buurt staat van spullen die hierdoor kunnen beschadigen.

Inwendige koeling

Een oven wordt heet, ook aan de buitenkant. Hoewel tegenwoordig de meeste ovendeuren behoorlijk warmtegeïsoleerd zijn, kan aanraking met de buitenkant behoorlijk pijn doen en soms tot verbranding leiden. Een oven met inwendige koeling is sneller afgekoeld dan een gewone oven. Zo loop je korter de kans je te verbranden nadat je een gerecht hebt bereid.

Extra functies

Naast de verschillende bak- en grillmogelijkheden, zijn er nog een aantal andere functies die het werken met een oven makkelijker maken. De meeste ovens beschikken over ingebouwde verlichting. Ook een tijdsinstelling is tegenwoordig geen uitzondering meer. Je kunt dan zelf bepalen wanneer de oven moet starten en stoppen. Ben je een liefhebber van gebraden kip? Dan is een draaispit haast een vereiste. De draaispit wordt gecombineerd met de grill, zodat de kip gelijkmatig gaar wordt en een heerlijk krokant korstje krijgt. Veel heteluchtovens beschikken over een ontdooifunctie. Hierbij wordt de lucht opgewarmd tot iets boven kamertemperatuur en zorgt de ventilator voor een gelijkmatige verspreiding van de verwarmde lucht. Voorverwarmen kan bij sommige modellen worden versneld met een speciale voorverwarmfunctie. Zo kun je snel aan de slag met jouw favoriete ovengerecht.

Accessoires

Bij aanschaf van een oven worden doorgaans één of twee roosters en een bakplaat meegeleverd. De meeste fabrikanten bieden ook nog andere accessoires aan die passen bij de door jouw gekozen oven. Wat dacht je bijvoorbeeld van een vleesthermometer, die gekoppeld is aan de oven? Prik de thermometer in het vlees en zodra de rollade van binnen de juiste temperatuur heeft bereikt (en dus gaar is) schakelt de oven zichzelf uit. Of telescopische geleiders, waardoor de bakplaat of het rooster heel soepel de oven in en uit ‘rolt’. Of een pizzasteen, waarop je zelfgemaakte pizza’s klaarmaakt net zoals in een originele Italiaanse pizzaoven. Let op: veel van deze accessoires zijn opties waarvoor je moet bijbetalen.

Schoonmaken en veiligheid

Het schoonmaken van de oven is vaak geen pretje. Soms heb je hier agressieve schoonmaakmiddelen voor nodig, zoals de bekende ovenschuimreinigers. Toch kan het beter. Een uitneembare ovendeur is makkelijk schoon te maken. Bovendien kun je na het verwijderen van de deur de oven zelf ook eenvoudig schoonmaken. Er zijn ovens die beschikken over een zelfreinigend systeem, waardoor intensief poetswerk tot een minimum wordt beperkt. Beter voor jou, maar ook voor de oven, want schuursponsjes en agressieve schoonmaakmiddelen doen de binnenkant van de oven nooit goed. Kleine kinderen moet je natuurlijk altijd uit de buurt van een oven houden. Mocht je nieuwsgierige en ondernemende kinderen hebben, overweeg dan een oven met kinderbeveiliging. Deze zorgt ervoor dat ze niet in de oven kunnen komen, met alle gevolgen van dien.